Behandeling
Metacognitieve therapie (MCT)
Pieker je veel, of blijf je hangen in sombere gedachten? Metacognitieve therapie (MCT) helpt je om minder vast te lopen in die gedachten. Je leert er anders mee omgaan, zodat ze minder grip op je krijgen.
MCT bij Mentem Care
- Behandeling door erkende psychologen. Volgens professionele richtlijnen en afgestemd op jouw hulpvraag.
- Duidelijk en transparant traject. Heldere communicatie over wachttijden, behandelduur en werkwijze. Je weet waar je aan toe bent.
- Behandeling online of op locatie. Of een combinatie. Kies wat bij je past, altijd met dezelfde professionele kwaliteit.
Wat is metacognitieve therapie?
Metacognitieve therapie is ontwikkeld door de Britse psycholoog Adrian Wells.4 Metacognitie betekent: hoe je denkt over je eigen denken. Iedereen heeft weleens negatieve gedachten. Volgens MCT ontstaan klachten vooral als je er lang en vaak mee bezig blijft. Bijvoorbeeld door te piekeren, te malen of steeds alert te zijn op gevaar.
Bij MCT gaat het daarom niet om de inhoud van je gedachten, maar om hoe je ermee omgaat. Je onderzoekt wat je gelooft over je eigen piekeren. En je oefent met nieuwe manieren om je aandacht te sturen.
Hoe ontstaan klachten volgens MCT?
Volgens MCT blijven klachten bestaan door drie gewoontes. Ze voelen vaak als een oplossing, maar houden je klachten juist in stand.
Piekeren of malen
Je blijft lang nadenken over “wat als” of “waarom”. Je hoopt zo een antwoord of oplossing te vinden, maar je raakt er steeds verder in verstrikt.
Steeds alert zijn op gevaar
Je let voortdurend op signalen dat er iets mis kan gaan. In je lichaam, in je omgeving of in je eigen gedachten.
Oplossingen die averechts werken
Je vermijdt situaties, zoekt geruststelling of probeert gedachten weg te drukken. Op korte termijn lucht dat op. Op lange termijn blijven de zorgen terugkomen.
Achter deze gewoontes zitten overtuigingen over het piekeren zelf. Soms positief, zoals “als ik pieker, ben ik voorbereid”. Soms negatief, zoals “ik heb geen controle over mijn gedachten”. Bij MCT onderzoek je deze overtuigingen samen met je psycholoog.
Wat leer je bij MCT?
Piekeren uitstellen
Je leert een piekergedachte op te merken en het piekeren bewust uit te stellen. Zo ervaar je dat je meer controle hebt dan je denkt.
Aandachtstraining
Met korte oefeningen train je om je aandacht flexibel te verplaatsen, in plaats van vast te blijven zitten in zorgen.
Gedachten op afstand bekijken
Je leert een gedachte te laten komen en gaan. Zonder ertegen te vechten en zonder erin mee te gaan.
Hoe ziet een behandeling met MCT eruit?
Aan het begin breng je samen met je psycholoog in kaart hoe jouw piekeren of malen werkt. Wanneer begint het? Hoe lang houdt het aan? Wat doe je om ermee om te gaan?
Daarna ga je aan de slag. Dat kan bijvoorbeeld betekenen dat je:
- onderzoekt wat je gelooft over je piekeren, met kleine experimenten;
- oefent met het uitstellen van piekeren;
- oefeningen voor je aandacht doet, in de sessie en thuis;
- een plan maakt voor als oude gewoontes terugkomen.
MCT is een kortdurende behandeling met een duidelijke structuur. In Nederland is er een behandelprotocol voor MCT bij gegeneraliseerde angst.5
Voor wie is MCT geschikt?
MCT helpt vooral als piekeren of malen een grote rol speelt in je klachten.
Angststoornis
Je piekert veel over wat er mis zou kunnen gaan. Het lukt niet om daarmee te stoppen.
Lees meer over angststoornisDepressie
Je blijft malen over wat er mis is gegaan of waarom je je zo voelt. Daardoor raak je steeds verder vast.
Lees meer over depressieMCT online of op locatie? Dat bepaal jij!
Je kunt MCT volgen op locatie of online, vanuit je eigen vertrouwde omgeving. Beide bieden dezelfde professionele en betrokken begeleiding. Je kunt ze ook combineren.
Online MCT
- Geen reistijd of vervoer nodig
- Flexibeler in te plannen
- Veilig praten vanuit een vertrouwde omgeving
MCT op locatie
- Vind een psycholoog bij jou in de buurt
- Flexibel in te plannen, snel schakelen
Van aanmelding tot MCT in 3 stappen
Verwijzing via de huisarts
Bij Mentem Care kun je terecht met een verwijzing van je huisarts. Meestal meldt de huisarts je direct bij ons aan. Zodra wij de verwijzing hebben ontvangen, nemen wij contact met je op om samen een intakegesprek in te plannen.
Intake
Tijdens het intakegesprek luisteren we naar je verhaal en brengen we je klachten, achtergrond en hulpvraag zorgvuldig in kaart. We bespreken of Mentem Care en MCT bij je passen. Is behandeling bij Mentem Care niet de juiste keuze, dan denken we met je mee over een passend vervolg.
Start MCT behandeling
Na de intake starten we zo snel mogelijk met de behandeling, op locatie of online, afhankelijk van wat jij prettig vindt. Samen werken we aan heldere doelen die richting geven aan je traject.
Actuele wachttijd
2 weken
tot intake, online
3 weken
tot intake, op locatie
0 weken
van intake tot behandeling
Dit zijn richtcijfers. In de praktijk kan het iets korter of langer duren.
Meer over wachttijdenVergoeding
Behandeling bij Mentem Care valt onder je basisverzekering. Omdat wij geen contract hebben met zorgverzekeraars, krijg je een deel van de kosten vergoed. Hoeveel dat is, hangt af van je polis. Op onze pagina Vergoeding lees je hoe het werkt en wat je kunt verwachten.
We raden je aan vooraf bij je verzekeraar te checken wat je polis vergoedt.
Meer over vergoedingErvaring van een cliënt
“Ik bleef vaak hangen in mijn eigen gedachten en maakte me druk over dingen die misschien nooit zouden gebeuren. Door MCT heb ik geleerd hier anders mee om te gaan en minder te piekeren. Ik merk dat ik mijn gedachten makkelijker kan loslaten en meer rust ervaar.”
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen MCT en cognitieve gedragstherapie?
Bij cognitieve gedragstherapie onderzoek je of je gedachten kloppen en oefen je met ander gedrag. Bij MCT kijk je niet naar de inhoud van je gedachten. Je kijkt naar hoe je ermee omgaat: hoe lang en hoe vaak je erover nadenkt. En wat je gelooft over het piekeren zelf. Je psycholoog bespreekt met je welke aanpak het beste bij je past.
Hoe lang duurt een behandeling met MCT?
Dat verschilt per persoon en hangt af van je klachten. MCT is een kortdurende behandeling met een duidelijke structuur. Tijdens de behandeling kijken we regelmatig samen hoe het gaat en of de aanpak nog goed bij je past.
Werkt metacognitieve therapie?
MCT is goed onderzocht. Uit meerdere studies blijkt dat het effectief is bij angst- en depressieklachten, ook op de langere termijn.1 In twee vergelijkende studies herstelden meer mensen na MCT dan na cognitieve gedragstherapie.23 Wel is er nog meer onderzoek nodig met grotere groepen. In de Nederlandse richtlijnen is cognitieve gedragstherapie bij angst en depressie de eerste keus. Je psycholoog bespreekt met je welke behandeling bij jou past.
Is MCT hetzelfde als mindfulness?
Nee. Bij MCT leer je wel om gedachten op afstand te bekijken. Maar je doet geen meditatie-oefeningen zoals bij een mindfulnesstraining. De oefeningen bij MCT zijn kort en gaan vooral over het sturen van je aandacht.
Wat kan ik zelf doen tegen piekeren?
Een eerste stap is merken dat je piekert. Probeer het piekeren daarna bewust uit te stellen. Spreek met jezelf af dat je er later op de dag even over mag nadenken. Vaak blijkt de gedachte dan minder dringend dan hij voelde. Blijft het piekeren je dagelijks leven beheersen, dan is het verstandig om hulp te zoeken.
Wordt MCT vergoed?
Ja. Behandeling met MCT bij Mentem Care valt onder je basisverzekering. Lees meer op onze pagina Vergoeding.
Kan MCT ook online?
Ja. Je kunt MCT volledig online volgen, op locatie of in een combinatie van beide. De oefeningen voor je aandacht doe je ook gewoon thuis.
Bronnen
- Normann, N., & Morina, N. (2018). The efficacy of metacognitive therapy: A systematic review and meta-analysis. Frontiers in Psychology, 9, 2211. Bekijk bron
- Nordahl, H. M., Borkovec, T. D., Hagen, R., e.a. (2018). Metacognitive therapy versus cognitive-behavioural therapy in adults with generalised anxiety disorder. BJPsych Open, 4(5), 393-400. Bekijk bron
- Callesen, P., Reeves, D., Heal, C., & Wells, A. (2020). Metacognitive therapy versus cognitive behaviour therapy in adults with major depression: A parallel single-blind randomised trial. Scientific Reports, 10, 7878. Bekijk bron
- Wells, A. (2009). Metacognitive therapy for anxiety and depression. New York: Guilford Press.
- Van der Heiden, C. (2009). Metacognitieve therapie bij gegeneraliseerde angst. Houten: Bohn Stafleu van Loghum. Bekijk bron
Klaar voor een eerste stap?
Heb je een verwijzing van je huisarts? Meld je aan, dan nemen we contact met je op voor de intake.
Heb je nu direct hulp nodig?
Bel je huisarts of de huisartsenpost. Denk je aan zelfdoding? Bel 113 of gratis 0800-0113.
